Banner

  | Federaal: uitvoerende macht |

Werking

De uitvoerende macht is de federale regering met aan het hoofd de Eerste Minister (Premier). Hij leidt het bestuur van dit land in goede banen en wordt benoemd door de koning (zie hieronder).

Koninklijke Besluiten (KB) Arrêté Royal

Indien een wet gestemd wordt, kan er uitdrukkelijk in de wet voorzien worden dat de koning de wet verder uitvoert. Zo staat er in de wet dat de btw ingevoerd werd en dat er een hoog tarief en een laag tarief is. Er staat bij dat de koning mag bepalen welke producten in welke categorie vallen. Het is natuurlijk niet de koning die dit beslist, maar de regering. Hierdoor kan de regering een product makkelijk van het hoge naar het lage tarief veranderen, zonder via het parlement te gaan.

Een ander voorbeeld is het benoemen van bepaalde personen (bv. rechters, militairen) in bepaalde functies. Dit doet onze regering via Koninklijke Besluiten.

Deze besluiten worden door de bevoegde minister en de koning ondertekend. Hierna worden ze in het Staatsblad gepubliceerd.

Initiatiefrecht

Niet iedereen mag zomaar een wet voorleggen aan de Kamer. Deze taak is voorbehouden voor de parlementsleden. Echter heeft ook de regering het initiatiefrecht. Dat wil zeggen dat ook zij een wetsontwerp indienen.

Zulke wetsontwerpen hebben steeds een grote slaagkans, aangezien de regering normaal gesproken een meerderheid in het parlement heeft. Het is in dit parlement (of de bevoegde commissie) dat de oppositie probeert de wet te bekritiseren.

Vertegenwoordiging

Het is de regering die ons land kan verbinden. Zo kunnen er contracten met ondernemers afgesloten worden voor bijvoorbeeld de bouw van een gevangenis of met een software-leverancier. Bovendien kan ons land via de regering akkoorden afsluiten met andere landen of internationale organisaties. Het zijn de handtekeningen van de regeringsleden die ons land verbinden.

Hierdoor overlegt de regering met verschillende organisaties en belangengroepen. Zo ontvangen ze delegaties van betogers, de 'Gele Hesjes', de vakbonden, Unizo, mutualiteiten, religieuze groepen, buitenlandse regeringsleiders, enz. De regering vertegenwoordigt immers België en heeft veel macht om iets te veranderen via haar Koninklijke Besluiten en via haar initiatiefrecht.

Betoging
Bron: Flickr

Begroting

De regering bereidt de begroting voor en laat deze goedkeuren door het parlement. Hierdoor bepaalt de regering waar het geld naartoe zal gaan in haar legislatuur.

Gevangenis Saint-Gilles
Bron: M0tty

Samenstelling

Gebaseerd op de verkiezingen van 2014.

Hieronder vind je de leden van de regering Michel II. Deze is vrij uniek omdat er slechts één Franstalige partij deelneemt, namelijk de MR. Ze vertegenwoordigt niet eens 35% van de Franstalige zitjes in de Kamer.

De vorige regering Michel I is aangepast doordat de N-VA uit de regering gestapt/gezet is omwille dat N-VA het Migratie Pakt van de Verenigde Naties niet wilde goedkeuren. De andere partijen van de meerderheid wilden dit wel.

Door het vertrek van N-VA heeft de regering geen meerderheid in de Kamer. Maar als voldoende parlementsleden de regering blijft steunen, dan hoeft dit geen probleem te zijn. Toch wordt het leven van deze regering dan bijzonder moeilijk want ze moet goed uitkijken of ze steeds partijen van de oppositie kan overtuigen.

Naam Partij Bevoegdheid
Charles Michel
Charles Michel
mr.jpg Eerste Minister
Kris Peeters
Kris Peeters
cdv.gif Vice-eersteminister en minister van Werk, Economie en Consumenten, belast met Buitenlandse Handel, Armoedebestrijding, Gelijke Kansen en Personen met een beperking
Alexander De Croo
Alexander De Croo
openvld.jpg Vice-eersteminister en minister van Financiën, belast met Bestrijding van de fiscale fraude en minister van Ontwikkelingssamenwerking
Didier Reynders
Didier Reynders
mr.jpg De heer Didier Reynders Vice-eersteminister en minister van Buitenlandse Zaken en Europese Zaken, en van Defensie, belast met Beliris en de Federale Culturele Instellingen
Pieter De Crem
Pieter De Crem
cdv.gif Minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken
Koen Geens
Koen Geens
cdv.gif Minister van Justitie, belast met de Regie der gebouwen
Maggie De Block
Maggie De Block
openvld.jpg Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, en van Asiel en Migratie
Daniel Bacquelaine
Daniel Bacquelaine
mr.jpg Minister van Pensioenen
Marie-Christine Marghem
Marie-Christine Marghem
mr.jpg Minister van Energie, Leefmilieu en Duurzame Ontwikkeling
Sophie Wilmès
Sophie Wilmès
mr.jpg Minister van Begroting en van Ambtenaren­zaken, belast met de Nationale Loterij en Weten­schaps­beleid
François Bellot
François Bellot
mr.jpg Minister van Mobiliteit, belast met Belgocontrol en de Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen
Denis Ducarme
Denis Ducarme
mr.jpg Minister van Middenstand, Zelfstandigen, KMO's, Landbouw en Maatschappelijke Integratie, belast met Grote Steden
Philippe De Backer
Philippe De Backer
openvld.jpg Minister van Digitale agenda, Telecommunicatie en Post, belast met Administratieve vereenvoudiging, Bestrijding van de sociale fraude, Privacy en Noordzee.

Laatste update: 10 december 2018

Er zijn ook nog verschillende staatssecretarissen (allemaal Vlamingen), om hen te leren kennen, raadpleeg de officiële website van de federale regering.

Taken

Hier volgen haar belangrijkste taken:

  • Wetten uitvoeren (wetten kunnen niet tot in het kleinste detail gestemd worden, daar komt de regering in het spel): Koninklijke of Ministeriële Besluiten
  • Land besturen (stimuleren economie, begroting, leger, sturen buitenlandsbeleid, openbare orde...)
  • Wetsontwerpen indienen


Bron: Flickr.com (Palazzochigi)

Vorming van een regering

In België moeten we om de vijf jaar voor de Kamer gaan stemmen. Dan krijg je een bepaalde partij die de meeste zetels heeft. De koning benoemt meestal een lid van deze partij tot 'formateur' of als hij het nodig vindt, duidt hij eerst een informateur aan.

De formateur gaat met de verschillende politieke partijen praten die zetelen in de Kamer. Zo probeert hij in het parlement partijen te vinden die tezamen met zijn partij méér dan de helft van de zetels vertegenwoordigen. De partijen moeten het eens worden over een beleid dat ze gaan voeren (regeerakkoord).

In theorie is het alleen de koning die de uitvoerende macht belichaamt, maar omdat de koning onbekwaam is, benoemt hij ministers. De koning moet volgens de grondwet (art. 99) evenveel Franstaligen als Nederlandstaligen benoemen en ook de beide geslachten moeten vertegenwoordigd zijn.

Natuurlijk kan de Koning niet zomaar personen benoemen, de regering, die benoemd wordt door de koning, moet immers het vertrouwen krijgen van het parlement (de Kamer).

Elke minister krijgt een specifiek gebied toegewezen (justitie, overheidsbedrijven, binnenlandse zaken, economie), krijgt een aantal ambtenaren van een overheidsdienst (FOD: Federale Overheidsdienst) (vroeger: ministerie) en krijgt een aantal persoonlijke medewerkers, het ministerieel secretariaat (vroeger: kabinetten).

De ministers zijn bijna altijd parlementsleden, toch moeten zij eerst ontslag nemen als parlementslid, om minister te worden. Zij laten zich dan opvolgen als parlementslid. Op andere niveaus zie je dat de uitvoerende macht toch ook nog blijft zetelen in wetgevende macht (bv.: provincies, gemeenten...).

Hieronder vind je het logo van de FOD (SPF) Justitie in 3 talen:

Federale Overheidsdienst Justitie Service Public Fédéral Justice
Föderaler Öffentlicher Dienst Justiz

Andere federale overheidsdiensten zijn bijvoorbeeld Economie en Financiën:

FOD Economie
FOD Financiën

Eerste Minister

Het hoofd van de federale regering is de Eerste Minister of premier. Hij is de leider van zijn regering en moet zich boven de politiek kunnen zetten om zijn regeerakkoord goed uit te voeren. Het regeerakkoord is immers het resultaat van wat de verschillende partijen van de meerderheid wensen uit te voeren, het kan dus onmogelijk het partijprogramma van één partij zijn.

Ook de Eerste Minister wordt door de koning aangeduid. De bevolking kiest dus nooit ministers en/of de Eerste Minister, dat is een taak van onze koning die moet wel rekening houden met de verkiezingsuitslag omdat het parlement later het vertrouwen aan deze regering moet geven. De persoon die Eerste Minister wordt, is meestal ook al formateur geweest.

Eerste minister
Bron: YouTube.com

Websites

Update pagina: 10 december 2018

Log in   |   Belgische politiek - Belgische staatsstructuur   |   info@bpol.be

www.bpol.be


www.bpol.be